psychologia dla każdego
Header

Typy ludzi konfliktowych w pracy

Konflikty są wpisane w nasze życie zawodowe i nie da się ich uniknąć. Źródła konfliktów w pracy często biorą się z różnych stylów komunikacyjnych, z odmiennych temperamentów, starć interesów i własnych racji. Zależą także od zajmowanego stanowiska (stad ostre konflikty na linii przełożony- podwładny), od działu firmy w którym pracujemy (częste są bowiem konflikty pomiędzy działem księgowym a działem marketingu) oraz od różnic międzypłciowych czy wiekowych. Do tego dochodzą jeszcze cechy osobowościowe każdego z nas. Są ludzie ?z natury? nastawieni rywalizacyjnie i agresywnie gdzie starcie z nimi jest nieuniknione i prowadzi bardzo często do ostrych zatargów. Konflikty mają także źródło w nas samych. My sami często wywołujemy i prowokujemy konflikty, a robimy to szczególnie wtedy kiedy nie akceptujemy siebie i jesteśmy sami ze sobą w wewnętrznym konflikcie.

Przyjrzymy się zatem ?typom? ludzi konfliktowych.

 

1. Typy autorytarne

To tzw.: awanturnicy, agresorzy, cholerycy czy pieniacze. To osoby, które dążą do rozstrzygania konfliktu na swoją korzyść w tym sensie, że pragną wykazać wyższość własnych racji nad racjami drugiej osoby. To ludzie, którzy bardzo często sami rozniecają konflikty, piersi atakują i zawsze szukają dziury w całym. Bardzo szybko też są skłóceni ze wszystkimi w firmie oraz skłócają innych. To typy, które uznają tylko swoje racje, mając innych za nic i nie liczą się z ich zdaniem. To osoby o autorytarnym stylu rozwiązywania konfliktów. W dyskusjach często narzucają innym tematy rozmów, przerywają drugiej osobie, mówią o swoich racjach oraz sugerują i ?doradzają? jak inni powinni postępować. Osoby o tym stylu rozwiązywania konfliktów patrzą się na konflikt jak na grę pt: ?moje wygrana ?twoja przegrana?. Wygrana oznacza dla nich zwycięstwo, sukces i wzrost poczucia własnej wartości, przegrana natomiast oznacza porażkę, słabość i utratę autorytetu. Nie lubią słuchać innych. Są mało wrażliwe na potrzeby innych, dążą do dominacji nad współpracownikami, pracownikami, małżonkami itd. Bywają także agresywni i opryskliwi, szczególnie wtedy, gdy nie są realizowane ich polecenia oraz ich propozycje rozwiązania konfliktu. A rozwiązują konflikty w oparciu o swoje przekonania i bardzo rzadko uwzględniają zdanie czy poglądy innych.

To osoby, które np.: jako przełożeni potrafią odzywać się do swoich pracowników w stylu : ?Bierzcie się do roboty nieroby, bo jak nie to powywalam z pracy!?, ?Znowu nie umiecie tego zrobić, z kim ja musze pracować?!? a nawet w taki obraźliwy sposób: ?ty idiotko, ty baranie, ty?? itd. To ludzie, którzy współpracują z innymi w stylu: ?Będzie tak, jak ja chcę, bo ja wiem najlepiej!?

2. Typy bierno-agresywne

To osoby z pozoru ciche i spokojnie, nie krzyczą, nie awanturują się. To osoby obmawiające innych ?na boku?. Nie stają bezpośrednio do konfrontacji w konflikcie, nie powiedzą drugiej osobie tego co myślą prosto nikomu w oczy, ale za to potrafią przykleić komuś łatkę za plecami. To także osoby, które potrafią po cichu buntować resztę zespołu np.: przeciw przełożonemu. To zręczni manipulatorzy, którzy ?krew wypiją a dziury nie zrobią?.

Bierni agresorzy są szczególnie niebezpieczni, mają bowiem zdolność do tworzenia klik, grup nieformalnych. Najgorzej jak pociągną za sobą ludzi. Mogą stać się nieformalnymi przywódcami w firmie, którzy nigdy nie będą dążyć do bezpośredniej konfrontacji z przełożonym, ale będą na przykład do niego wysyłać innych ludzi i załatwiać przy ich pomocy swoje interesy. Podatnym gruntem dla nieformalnego przywódcy jest zły styl zarządzania szefa. Taki, który nie potrafi sobie wytworzyć autorytetu. Wtedy właśnie pojawia się pole do popisu dla typa bierno-agresywnego, który pomału nieoficjalnie przejmuje władzę i staje się nieformalnym przywódcą grup lub nawet całych działów w firmie.

3. Typy unikające

To tzw. bierni obserwatorzy konfliktów. To osoby stojące zawsze na ?boku? lub skrywające się za czyimiś plecami. Typy unikające to ludzie wycofujący się z konfliktów, kłótni czy ostrej wymiany zdań. To osoby którym nie zależy na udowodnieniu własnych racji, ani na rozpatrywaniu poglądów partnera. Są w stanie zgodzić się na to co proponuje druga osoba beż żadnego sprzeciwu. Po prostu nic nie mówią nikomu i zamykają się w sobie. Nie robią tego jednak z powodu ugodowości i bezkonfliktowości, ale dlatego, że nie potrafi otwarcie bronić własnych racji. To osoby, które chciałby by się sprzeciwić, ale nie starcza im na to odwagi i za to mają pretensje do siebie, nie darzą siebie szacunkiem a tez inni przestają ich szanować.

To osoby, które lekceważą własne prawa i pozwalają innym je naruszać. To typy, które boją się, że jeśli otwarcie będą bronić swoich racji to utracą aprobatę innych i ludzie przestaną ich lubić. Jednocześnie osoby te nie zachowują się nieuczciwie wobec innych bo ich działania nie pokrywają się z tym co naprawdę czują i myślą, a to z kolei prowadzi do poczucia krzywdy, frustracji oraz złości na siebie.

4. Typy partnerskie

To ludzie, którzy darzą szacunkiem siebie samych oraz innych: swoich pracowników, współpracowników, kolegów, małżonków itd. To osoby, które w obliczu konfliktu, starć racji nawiązują współpracę z drugą osobą. Można powiedzieć, że wykorzystują pozytywnie sytuację konfliktu, ponieważ nie odrzucają drugiej osoby, ale współdziałają z nią w imię wspólnych interesów. Bardzo często tak zwracają się do innych: ?Tak ja oto widzę tę sytuację, chciałbym też usłyszeć, co ty o tym myślisz?, Może uda się nam znaleźć rozwiązanie zadowalające Ciebie i mnie??

Typy partnerskie inaczej zwane też ?współpracującymi? czy ?asertywnymi? rozwiązują konflikty uwzględniając sugestie obu stron konfliktu. Nie rywalizują, ale też nie są ulegli. Osoby o tym stylu patrzą się na konflikt jak na grę pt: ?nasza wspólna wygrana?. Słuchają innych, są otwarci na sugestie i zdania innych ludzi. Osoby nastawione na współpracę, szukają takich rozwiązań konfliktu, które pozwolą zaspokoić interesy i potrzeby zarówno swoje jak i drugiej osoby. Traktują konflikt jak wspólny problem, który trzeba jak najlepiej rozwiązać z korzyścią dla obu stron. Nie są jednocześnie ulegli, bo umieją powiedzieć ?nie? i je uzasadnić. Są to osoby które nadają się na przywódców, szefów czy liderów grup ponieważ przede wszystkim kierują się dobrem ogółu, nie dążą do destrukcji i są nastawione na współpracę a nie na walkę. Jest to jeden z najbardziej efektywnych sposobów rozwiązywania konfliktu.

To jak będziemy rozwiązywać konflikty zależy od nas samych i od tego jak bardzo jesteśmy pogodzeni sami ze sobą. Jeśli bowiem targają nami wewnętrzne konflikty to będziemy mieli tendencje to ich przenoszenia na zewnątrz a tym na innych ludzi. A im bardziej będziemy pogodzeni ze sobą i swoimi wadami, tym mniej będziemy konfliktowi w relacjach z innymi i staniemy się też bardziej wyrozumiali dla wad innych.

 

Izabela Kielczyk
Psycholog biznesu, coach wyższej kadry menadżerskiej

You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 You can leave a response, or trackback.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *